Strefa Wiedzy

Branżowe Centrum Umiejętności w obszarze energetyki odnawialnej, słonecznej – nowa jakość kształcenia technicznego

Branżowe Centra Umiejętności (BCU) to nowoczesny, wyspecjalizowany typ placówek edukacyjnych dedykowanych konkretnym sektorom gospodarki. Ich oferta skierowana jest zarówno do osób młodych, nauczycieli, jak i osób dorosłych, dążących do podniesienia kompetencji w ściśle określonych obszarach. Realizacji tego celu służy elastyczna oferta kursów o różnym wymiarze godzinowym, prowadzonych zarówno stacjonarnie, jak i onlinie, w trybie tygodniowym oraz weekendowym.

Kluczowym założeniem BCU jest dostarczanie wiedzy odpowiadającej na realne zapotrzebowanie rynku pracy, za co odpowiada aktywny udział organizacji branżowych w ich strukturach. To właśnie współpraca jednostki oświatowej z przedstawicielami biznesu sprawia, że jest to interesujący i perspektywiczny model kształcenia.

 

1. BCU. Cel specyfika, zadania i znaczenie dla nowoczesnej edukacji.

Główną misją BCU jest wsparcie przygotowania wykwalifikowanych kadr na potrzeby nowoczesnej gospodarki w poszczególnych branżach. Cel ten jest realizowany poprzez zapewnienie przestrzeni dla innowacyjnej współpracy biznesu z oświatą na wszystkich poziomach kształcenia, a także wdrożenie koncepcji doskonałości zawodowej w polskim systemie kształcenia zawodowego¹. W szerszym kontekście BCU wpisują się w budowanie odporności i konkurencyjności kraju, szczególnie w odniesieniu do postępującej transformacji energetycznej i cyfrowej.

Istotnym elementem działalności szkoły jest doskonalenie mechanizmów pozwalających na lepsze dopasowania umiejętności pracowników do wymogów technologicznych, co sprzyja transferowi innowacji i wdrażaniu rozwiązań „zielonej” gospodarki.

Specyfika BCU opiera się na dwóch filarach:

1. Wyraźne ukierunkowanie branżowe i ścisła współpraca z organizacjami branżowymi zrzeszającymi podmioty z całego kraju,
2. Ogólnopolski zasięg i dostępność umożliwiająca udział stacjonarny i zdalny.

Do głównych zadań BCU należą:

• kształcenie, szkolenie i egzaminowanie w zakresie określonej dziedziny,
• działania skierowane do uczniów, nauczycieli, środowisk akademickich oraz pracowników branży,
• upowszechnianie nowych technologii i dobrych praktyk zawodowych.

Więcej informacji: Ministerstwo Edukacji Narodowej, Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji

 

2. Zielone miejsca pracy i zapotrzebowanie rynkowe

Rynek pracy w fotowoltaice w Polsce rozwija się niezwykle dynamicznie, stanowiąc obecnie największy segment zatrudnienia w sektorze OZE. Szacuje się, że branża ta generuje ok 150-200 tysięcy miejsc pracy². Choć dotychczas koncentrowały się one wokół budowy mikroinstalacji, wyraźny trend wzrostowy w obszarze wielkoskalowych farm fotowoltaicznych wymusza stopniową ewolucję profilu kompetencyjnego zatrudnianych kadr.

Obiecujące prognozy dla rynku PV wynikają z intensyfikacji polityki klimatyczno-energetycznej oraz rosnących inwestycji w energetyce odnawialnej w sektorze prywatnym i przemysłowym. Zwiększona dostępność technologii pozwala na realizację projektów na coraz szerszą i większą skalę, co generuje wyzwania rekrutacyjne.

Zgodnie z wynikami badania ankietowego przeprowadzonego przez PSFiME w maju 2025 roku, do najtrudniejszych do obsadzenia stanowisk należą obecnie: projektanci instalacji PV oraz systemów PV/BESS, a także specjaliści techniczni ds. serwisu i utrzymania ruchu. Odczuwalny jest również deficyt specjalistów łączących wiedzę inżynieryjną z kompetencjami cyfrowymi, takimi jak automatyka i optymalizacja pracy systemów OZE. Wyzwanie to będzie przybierać na sile wraz z rozwojem i upowszechnieniem technologii magazynowania energii. Dlatego też, aby tempo rozwoju OZE zostało utrzymane, niezbędne jest systemowe wsparcie szkoleniowe, które pozwoli kwalifikacjom nadążyć za tempem zmian technologicznych.

 

3. Priorytety dla BCU w Starym Brześciu

Analiza potrzeb członków PSFiME pozwoliły na precyzyjnie dostosowanie oferty edukacyjnej BCU w Starym Brześciu do zidentyfikowanych potrzeb rynkowych. Oferta szkoleniowa jest ponadto zróżnicowana pod względem grup odbiorców (młodzież 14-24 lata, nauczyciele oraz osoby dorosłe od 25-64 lata) oraz obejmujące kursy o różnym wymiarze godzinowym (od 20 -120 h).

Tematyka szkoleń przewidzianych na I i II kwartał 2026 roku to:

• Projektowanie, konfigurowanie, dobór i zarządzanie pracą magazynów energii
• Projektowanie i zarządzanie hybrydowymi mikroinstalacjami PV z magazynami energii
• Projektowanie i wdrażanie systemów AgroPV
• Montaż, uruchomienie i eksploatacja wielkoskalowych instalacji PV
• Montaż, uruchomienie i eksploatacja mikroinstalacji PV
• Diagnostyka, serwis i utrzymanie instalacji PV.

Obecnie największą popularnością cieszy się kurs dotyczący magazynów energii, realizowany w formule weekendowej dla osób dorosłych. Wysokie oceny uczestników potwierdzają jego praktyczny charakter oraz trafność doboru treści. W kolejnych etapach planujemy szkolenie z zakresu mikroinstalacji PV zintegrowanych z magazynami energii, które stanowią obecnie jednej z kluczowych kierunków rozwoju branży.

Więcej informacji: Branżowe Centrum Umiejętności w obszarze energetyki odnawialnej, słonecznej w Starym Brześciu – https://bcupv-starybrzesc.pl/

 

---

¹ www: https://www.frse.org.pl/kpo-bcu

² Źródła: SolarPower Europe, IRENA

 

Opracowała:

Katarzyna Jabłońska-Przywecka